است . طبقات الكبرى با ترجمه محمود مهدوى دامغانى به فارسى درآمده است . ابوسعد خرگوشى ( م 407 ) ابوسعد عبد الملك بن محمد بن ابراهيم خرگوشى زاهد واعظ منسوب به محلهء خرگوش در نيشابور از علما و محدثان برجستهء نيمهء پايانى قرن چهارم است . شرحى از احوال ومشايخ او را سمعانى آورده و تنها اشاره كرده كه در علوم شريعت و دلائل النبوة و سير العباد و الزهاد آثارى تأليف كرده كه نسخه‌هاى آن به اطراف و اكناف بلاد رفته است . « 1 » وى از مشايخ بيهقى صاحب دلائل النبوة است . كتابى كه از وى برجاى مانده كتاب شرف النبى صلى الله عليه و آله و سلم است . متن عربى اين كتاب با عنوان شرف المصطفى صلى الله عليه و آله و سلم در شش مجلد با تحقيق و شرح ابوعاصم نبيل بن هاشم غمرى آل باعلوى در سال 1424 توسط دارالبشائر الاسلاميه چاپ شده است . سالها پيش از آن ، فارسى شدهء كهن آن از نجم الدين محمود راوندى ( زنده در 577 ، 585 ) در نسخه‌هاى مختلف برجاى مانده و به كوشش محمد روشن ( تهران ، 1361 ) با عنوان شرف النبى صلى الله عليه و آله و سلم چاپ شده است . حجم كتاب در حدود 730 است كه همراه با فهارس متعدد مىباشد . نام ديگر كتاب شرف النبى صلى الله عليه و آله و سلم ، دلائل النبوة است . امين الاسلام طبرسى در قرن ششم از كتاب شرف المصطفى نقلهايى آورده است . كتاب در پنجاه و هفت باب تنظيم شده و حاوى اخبار مربوط به معجزات پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم و سيرهء نبوى است . اين كتاب كه تا اندازه‌اى در رديف كتابهاى « دلائل » است ، بيشتر به مسائل شخصى زندگى پبامبر صلى الله عليه و آله و سلم پرداخته تا تاريخ اسلام در دوران آن حضرت . بحث شمائل ، اخلاق پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم ، مزاحها ، نامها ، شرفهاى پيامبر در قرآن و پس از آن انساب ، اقوام و دلائل نبوت آن حضرت در كتب سابقه از مباحث مقدماتى كتاب است كه پس از آن به مباحث سيره پرداخته است . مؤلف در آغاز هر باب ، سندى را آورده كه مشتمل بر مطالب آن فصل است . در بين ابواب ، روايات بدون سند با تعبير « آورده‌اند » و يا تنها با ياد از نام راوى صحابى مانند « ابن مسعود عن النبى » آورده مىشود . بيهقى ( 384 - 458 ) ابوبكر احمد بن الحسين البيهقى از محدثان بزرگ اهل سنت ، مؤلف كتاب دلائل النبوة و معرفة احوال صاحب الشريعة است . وى در خسروگرد نيشابور متولد شده و در بيهق رشد و نمو يافته است . از مهمترين مشايخ او يكى حاكم نيشابورى ( 321 - 405 ) و ديگرى

--> ( 1 ) . الانساب ، ج 2 ، صص 350 - 351